Nadleśnictwo Dukla zaprasza do udziału w konsultacjach społecznych dotyczących obszarów referencyjnych oraz obszarów cennych przyrodniczo HCV (od ang. High Conservation Values).

W ramach przygotowania do procesu certyfikacji w systemie FSC ®, która odbywa się zgodnie z wypracowanym Przejściowym Standardem Odpowiedzialnej Gospodarki Leśnej FSC dla Polski (FSC-STD-POL-02-2024) Nadleśnictwo Dukla wytypowało powierzchnie referencyjne oraz obszary o szczególnych wartościach ochronnych HCV.
 

Czym są obszary referencyjne i obszary HCV?

Powierzchnie referencyjne to wyznaczone fragmenty lasów w Nadleśnictwie, na których pozostawiamy las procesom naturalnym. Są to obszary wyłączone z działań z udziałem człowieka, na których nie prowadzi się zabiegów gospodarczych i pielęgnacyjnych, a interwencja (np. usunięcie drzewa zagrażającego bezpieczeństwu publicznemu) jest dopuszczalna jedynie w sytuacjach wyższej konieczności - przy czym ścięte drewno pozostaje w lesie do naturalnego rozkładu. Jedynie w uzasadnionych przypadkach dopuszcza się tutaj działania mające na celu przywrócenie takich powierzchni do bardziej naturalnych warunków.

Obszary HCV (z ang. High Conservation Value) są to obszary wymagające szczególnej uwagi i dostosowanego sposobu gospodarowania (strategii zarządzania), ze względu na ich wyjątkowe wartości przyrodnicze, kulturowe i społeczne.

Wyróżniamy następujące kategorie obszarów HCV

HCV 1 – obszary, gdzie priorytetem jest ochrona przyrody, o kluczowym znaczeniu dla zachowania różnorodności biologicznej. Chronimy tu siedliska roślin i zwierząt zagrożonych wyginięciem, a także gatunki endemiczne i unikatowe w skali globalnej, regionalnej lub lokalnej. Obszary o wartościach ochronnych zebrane w grupie HCV 1 dzielą się na trzy elementy

HCV 1.1.- definiowane jako fragment lasu specjalnie przeznaczony do ochrony walorów przyrodniczych bez kompromisu z potrzebami gospodarki.

HCV 1.2. - ostoje gatunków rzadkich i zagrożonych

HCV 1.3. - ostoje gatunków endemicznych

HCV 2 - obejmuje rozległe krajobrazy leśne oraz ekosystemy, które pozwalają na swobodne funkcjonowanie całych populacji gatunków. W warunkach Polski kategoria ta obejmie duże (min.10 000 ha) kompleksy leśne ważne dla różnorodności biologicznej w skali krajobrazu. Mogą to być obszary Natura 2000, parki krajobrazowe. Obszary o wartościach ochronnych zebrane w grupie HCV 2 zawierają jeden element

HCV 2.1. - kompleksy leśne odgrywające znaczącą rolę w krajobrazie, w skali krajowej, makroregionalnej lub globalnej

HCV 3 - obejmuje rzadkie i zagrożone ekosystemy, siedliska i ostoje –ochrona najcenniejszych typów siedlisk, takich jak torfowiska, bagna czy naturalne lasy łęgowe, które są szczególnie podatne na zanikanie. Obszary o wartościach ochronnych zebrane w grupie HCV 3 zawierają dwa elementy

HCV 3.1. - ekosystemy skrajnie rzadkie i ginące.

HCV 3.2. - ekosystemy rzadkie i zagrożone w skali Europy lecz w Polsce występujące powszechnie i wielkoobszarowo, stanowiące ważne obszary gospodarki leśnej.

HCV 4 - obejmuje obszary ochronne pełniące rolę stabilizatora środowiska:

• Lasy wodochronne: zabezpieczają zasoby wód i chronią przed skutkami wezbrań.
• Lasy glebochronne: przeciwdziałają erozji i chronią stabilność zboczy oraz gruntów narażonych na degradację.
• Lasy dostarczające usług ekosystemowych: obejmują usługi zaopatrzenia, takie jak żywność, produkty leśne i woda, usługi regulacyjne, takie jak regulacja powodzi, susz, degradacji gleby, jakości powietrza, klimatu i chorób, usługi wspierające, takie jak tworzenie gleby i obieg składników odżywczych oraz usługi i wartości kulturowe, takie jak korzyści rekreacyjne, duchowe, religijne i inne korzyści niematerialne.

Obszary o wartościach ochronnych zebrane w grupie HCV 4 zawierają trzy elementy

HCV 4.1. - obszary wodochronne

HCV 4.2. - lasy glebochronne

HCV 4.3. - lasy zapewniają społeczeństwu szeroki zakres korzyści

HCV 5 obejmuje miejsca i zasoby o fundamentalnym znaczeniu dla zaspokajania podstawowych potrzeb społeczności lokalnych, ich utrzymania i przetrwania.

Obszary o wartościach ochronnych zebrane w grupie HCV 5 zawierają jeden element. W Polsce obszary te nie były wyznaczane.

HCV 6 - w tej kategorii znajdują się miejsca, obiekty i krajobrazy posiadające istotną wartość kulturową, historyczna i archeologiczną. Mogą to być miejsca pamięci, cmentarze oraz historyczne granice i budowle leśne.

Obszary o wartościach ochronnych zebrane w grupie HCV 6 zawierają dwa elementy.

HCV 6.1.- obszary o kulturowych, archeologicznych czy historycznych wartościach ochronnych

HCV 6.2.- miejsca o znaczeniu kulturowym, ekologicznym, gospodarczym lub religijnym, ważne dla społeczności lokalnych.

Szczegółowe kryteria identyfikacji wskazane są w dokumencie pod nazwą „Przejściowy standard odpowiedzialnej gospodarki leśnej”. Dokument dostępny jest w wersji on-line na stronach organizacji FSC:

 https://pl.fsc.org/pl-pl/Standard-FSC-FM.

Informacje o powierzchniach referencyjnych i innych składowych sieci obszarów ochronnych zawiera zasada nr 6.  Krajowe Ramy Szczególnych Wartości Ochronnych dla Polski określa załącznik I Standardu.

Gdzie można znaleźć zestawienia i mapy obszarów wyznaczonych przez Nadleśnictwo?

Zestawienia obszarów HCV oraz powierzchni referencyjnych wraz z mapami znajdują się w załącznikach poniżej.

Jak można zgłaszać uwagi i wnioski do wytypowanych obszarów?

Uwagi i propozycje dotyczące identyfikacji projektowanych obszarów HCV można wnosić za pomocą formularza zgłoszeniowego, którego wzór znajduje się w załączniku nr 1

Wypełniony formularz prosimy dostarczyć w wybrany sposób:

1. E-mailem na adres: dukla@krosno.lasy.gov.pl
2. Przez eDoręczenia: -AE:PL-66965-93278-AUGCD-38
3. Osobiście lub pocztą na adres: Nadleśnictwo Dukla, ul.Popardy 44,38-451 Równe (w przypadku wysyłki pocztowej decyduje data stempla).

Prosimy o zapoznanie się z klauzulą RODO – przesłanie uwag na jeden z podanych powyższych adresów jest równoznaczne z akceptacją klauzuli RODO-załącznik nr 2

Do kiedy trwają konsultacje?

Proces konsultacji społecznych zostanie zakończony po upływie 30 dni od daty publikacji niniejszego ogłoszenia (tj. do16 lipca 2026 r.)

Kiedy i w jaki sposób będzie można się dowiedzieć o wynikach konsultacji?

Nadleśnictwo Dukla rozpatrzy wszystkie głosy, dla których podane są dane kontaktowe oraz uzasadnienie.

Wyniki konsultacji zostaną udostępnione w formie raportu, na stronie internetowej Nadleśnictwa Dukla w zakładce Informacje/Konsultacje społeczne oraz w na stronie BIP jednostki.

Raport powstanie w terminie 8 tygodni po zakończeniu konsultacji (tj. do 10 września 2026 roku)  

W ramach procesu konsultacyjnego dotyczącego powierzchni referencyjnych oraz obszarów o szczególnych wartościach ochronnych zapraszamy na spotkanie informacyjne, podczas którego przedstawimy szczegółowe założenia, mapy oraz cele wyznaczenia poszczególnych obszarów.

• Data: 29 czerwiec 2026 r
• Godzina: 9:00
• Miejsce: sala konferencyjna w siedzibie Nadleśnictwa Dukla, ul. Popardy 44, 38-451 Równe

 Prosimy wszystkich zainteresowanych o zgłoszenie chęci udziału w spotkaniu informacyjnym na adres e-mail: dukla@krosno.lasy.gov.pl

Po zakończeniu konsultacji społecznych powstanie wykaz powierzchni referencyjnych i obszarów o szczególnych wartościach ochronnych, który będzie opublikowany na stronach www Nadleśnictwa.